شماره ۳۷
۱۳۸۵/۴/۷
رياست محترم سازمان اوقاف و امور خيريه شهرستان كاشمر
با احترام؛ نظر به اينكه بازسازي فضاي سبز باغمزار كاشمر را در دست اقدام داريد لذا بدينوسيله اين شركت پژوهشي علمي موارد زیر را بعنوان پيشنهاد یا راهكار به استحضار مي رساند تا مورد عنايت جنابعالي واقع گردد .
1.با توجه به تقدس سرو در اساطير و فرهنگ باستاني و نيز پر آوازه بودن سرو كاشمر که ياد آور سرو زرتشت پيامبر است،به نظرمي رسد آنچنان كه بايد براي برجسته نمايي سروها در عرصه فضاي سبز باغمزار هيچ گونه طرحي انديشيده نشده است و هيچ گونه تفاوتي ميان سروهاي كهن با ساير درختان گذاشته نشده است . در حالي كه توسعه صنعت گردشگري ايجاب مي كند كه به پيرامون سروهاي باغمزار بطوري ويژه جدا از بخشهاي ديگر فضاي سبز به آن پرداخته شود . تا اين زمينه فراهم گردد كه سرو كاشمر بتواند در جلب گردشگري و توريست جبران كمبود آثار باستاني را در اين شهر بنمايد . این درخت تنها اثر باستانی برجا مانده شهرستان است که تنفس هم می کند. لذا براي توسعه و معرفی بیشتر این اثر زنده باستانی ، پيشنهاد مي شود خيابان ورودي غربي باغمزار را كه در راستاي سرو بزرگ است تا نزديك سروها امتداد بيابد بطوريكه زائران و گردشگران مستقيماً از اين راه به سوي سروها هدايت شوند و از درگاه ورودي غربي دورنماي جالبي نیزداشته باشد .
البته با امتداد دادن اين خيابان ورودي بخشي از استخر از ميان مي رود. دو سرو كوچكتر را مي توان در يك باغچه چليپايي قرار داد اين باغچه با اين طرح مقدس درست در برابر زيارتگاه قرار مي گيرد و با تزئينات بعدي منظره جالبي خواهد داشت و سرو بزرگ را مي توان در يك باغچه يا طرح دايره اي يا با طرح نماد هشت پر قرار داد اين دايره مي تواند بخشي از راهرو شرقي اش را هم بگيرد . حاشيه ميدانك سروها را مي توان با سنگ هاي مرمر حجاري شده به سبك كنگره هاي چند پله اي تخت جمشيد محصور نمود .
اين كنگره ها که می تواند با قطر مناسب و ارتفاع حدود 5/1 متر ،ساخته شود در بخش میانی شان دارای مكان مناسبي براي حكاكي اشعار و متون تاريخي با خط نستعليق درباره سرو كاشمر خواهند بود . البته با حاشيه هايي از نيلوفرهاي حكاكي شده در تخت جمشيد. تاكيد مي شود كه در تزئين اين سنگها بايد از نماد هاي باستاني استفاده شود تا تاثير متناسب با سروهاي باستاني را به گردشگران القا كند و استفاده از هرگونه نمادهاي مذهبي اسلامي تناسبي با موضوع نخواهد داشت .
به این ترتیب با صرف هزينه هاي اندك بزرگترين مركز گردشگري در خراسان پس از مشهد مقدس بوجود خواهد آمد كه مسافران و زائران بسياري را به منطقه خواهد كشاند.
2.سروها مخصوصاً سرو بزرگ از بي آبي وحشتناكي رنج مي برد بطوريكه با افزايش گرماي سالانه و محدود شدن آبياري سروها به آب اندك و سطحی چمنكاريها همانند آنست كه يك فیل را بخواهند با قطره چكان سيراب كنند.
لذا اگر این روال آبياري غير علمي منجر به خشكاندن درختان سرو كهنسال خواهد شد . بطوريكه از هم اكنون خشك شدن برخي از شاخه هاي سرو كهنسال خود گوياي تحقق اين قضيه است. و افزون بر این محدود شدن آبیاری سروها با آب سطحی چمنکاری به مرور باعث خشک شدن ریشه های عمیق درختان سرو خواهد شد و در نتیجه با کوچکترین وزش باد سنگین خطر ریشه کن شدن درخت سرو بزرگ وجود دارد. چون درختی با این ابعاد مسلماً نمی تواند فقط بر روی ریشه های سطحی خود سرپا بایستد. و سروهاي دوگانه كوچكتر نيز به همين گونه در حال نابودي هستند بطوريكه اگر به عكسهاي قديمي از اين دو سرو توجه فرماييد متوجه خواهيد شد در گذشته بعلت وجود باغهاي پيرامون با آبياري عمقي اين سروها سيراب مي شده اند و داراي چتري گسترده و شاخ و برگ فراوان بوده اند ولي با خشك شدن باغها و تغيير كاربري آنها آبياري عميقي در پيرامون درختان سرو صورت نمي گيرد و باعث تحميل كم آبي و تشنگي مدام به سروها شده است . و اين كم آبي خود از انواع بيماريها را به سرو ها تحميل مي كند.
لذا براي رفع اين معضل پيشنهاد مي گردد اولاً با كارشناسان دانشگاهي گياهشناسي مشاوره لازم در خصوص بر آورد آب مورد نياز هر سرو با توجه به حجم و اندازه آن صورت گيرد و ثانياً براي تامين اين آب برآورد شده يعني رساندن آن به درخت اقدام به حفر چاهكهاي عمیقي در پيرامون سروها در فاصله مناسب بشود و براي جلوگيري از واريز چاهك می توان در دهانه آن تا عمق چند متري از لوله سيماني که دارای سوراخهای لازم در دیواره جانبی هستند استفاده کرد این سوراخها آب چاهک را به مرور در اختیار درخت خواهد گذاشت .
روي اين چاهك ها را مي توان با تعبيه جا گلدانهاي سنگي يا فلزي به صورت محلي براي قرار دادن گلدان در آورد تا اين گودالهاي باريك از ديد گردشگران پوشيده بماند . و در عين حال باغبانها بتوانند شلنگ آبياري خود را در زمان آبياري درخت به درون چاهك در زير گلدانها هدايت كنند.
به اين ترتيب آب چاهك نیز در قسمت پاييني آن به پيرامون ريشه سروها نفوذ خواهد كرد با اتخاذ اين تدابير سروها از خشك شدن تدريجي رهايي خواهند يافت . در نتیجه باغمزار و سرو كهنسال آن بعنوان سند و شناسنامه منحصر به فرد از سابقه تاريخي و باستاني كاشمر هستند كه از ويراني و غارت مغول و تيمور در امان مانده اند، همچنان برای آیندگان حفظ و نگهداری خواهند شد.
3. اين شركت پيش از اين براي ثبت سرو باغمزار در رديف آثار ملي با سازمان ميراث فرهنگي استان مكاتبات عديده اي نموده است پيگيري اين موضوع توسط سازمان محترم اوقاف كاشمر باعث تسريع اين موضوع و حراست و توسعه جلوه هاي گردشگري آن خواهد شد . به آگاهي مي رساند كه تاكنون چند سرو كهنسال در ايران به ثبت در رديف آثار ملي قرار گرفته اند و چرا سرو باغمزار از اين حق برخوردار نگردد ؟
4. تنه سرو بزرگ را با يك اقدام غير اصولي و غير علمي با سيمان و آجر پوشانده اند وجود اين مواد كه خورنده چوب هستند باعث هجوم قارچها به درخت و نابودي آن خواهد شد . چون با وزش هر نسيم يا بادي كه منجر به تكان درخت مي شود سائيده شدن اين آجر و سيمان به تنه درخت خواهد شد و علاوه بر اين با جذب آب به سيمان خاصيت خورندگي بيشتري پيدا مي كند.و افزون براین، اين موارد منظره اي غير طبيعي و زشت به پیکر درخت داده است كه هيچ تناسبي با ساير قسمتهاي مينياتوري و زيبايي درخت ندارد. لذا پيشنهاد مي گردد اين مصالح ساختماني از پای درخت برداشته شود و درخت به حالت طبيعي خود واگذارده شود و يا در صورت نياز از مواد طبيعي و سازگار با چوب درخت استفاده شود اين موضوع نيز مي تواند با نظر كارشناسان دانشگاهي بررسي و با يك كار هنرمندانه از سوي تنديسگران و نجاران و نقاشان بخش سوراخ شده تنه سرو بزرگ مسدود شود و بشكلي كاملاً طبيعي و بي ضرر اين سوراخ مرمت گردد.
5.به عنوان پيشنهاد پنجم بعرض مي رسد كه با توجه به موقعيت ويژه باغمزار در حاشيه دو خيابان فاطميه و خرمشهر ايجاب مي كند كه براي تكميل دورنماي زيارتگاه و باغمزار ، معدود منازلي و دكانهايي كه در جبهه جنوب غربي باغمزار در حاشيه خيابان فاطميه قرار دارد خريداري و تخريب و به فضاي سبز باغمزار منضم گردد. و ديواره هاي جناغي حاشيه خرمشهر نيز در اين بخشها امتداد پيدا مي كند . آينده نگري نسبت به اين موضوع ايجاب مي كند كه ساختمانهاي اداري مربوط به اداره پست و منابع طبيعي و پاركينگ جنب منابع طبيعي نيز شامل اين طرح قرار بگيرند اين تدابير دورنما و منظره جالبي را از ميدان باغمزار به باغمزار خواهد داد بطوريكه باعث رونق گردشگري و جلب زائر بيشتر به شهرستان خواهد شد و كليه هزينه هاي بعمل آمده در اين خصوص به اندك زمان جبران خواهد شد.
6.درباره سرو بزرگ اين نكات قابل توجه است كه بايد از نصب هرگونه پلاكارد و تابلو و لامپ در پيرامون آن جلوگيري بعمل آيد چون تمايل اكثر زائران به گرفتن عكس از اين سرو كهن ايجاب مي كند كه كليه عواملي كه صحنه عكس ها را مخدوش و زشت مي نمايد بر طرف شوند و در نهايت عكس هاس گرفته شده توسط زائران خود وسيله تبليغاتي مهمي در ايجاد كشش زائران بيشتر خواهد شد .
7. پيشنهاد مي گردد ماكتها و تنديسهايي از سرو كهنسال سفارش داده شود و در محل باغمزار به زائران براي فروش عرضه شود.
8.در صورتيكه سازمان محترم اوقاف يا سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري تمايلي به احداث كنگره هاي سنگي كوتاه در پيرامون سرو كهنسال نداشته باشند پيشنهاد مي گردد ميدان دايره اي يا هشت پر متناسب با قواره سرو احداث گردد و در عوض شركت علمي پژوهشي دانشكاوان داوطلبانه متعهد مي گردد كه در آينده اي نزديك اقدام به سفارش و تهيه و نصب تزيينات سنگي كنگره اي در پيرامون سروها بنمايد.
چون بخش مياني هر كنگره مكان مناسبي براي درج و حكاكي اشعار و گزارش متون تاريخي درباره سرو كاشمر تحت عنوان ((سرونامه)) است.
استفاده از اين تعابير و تدابير چهره گردشگري شهرستان را بنحوي عجيب و غير قابل باوري تغيير خواهد داد.
اميد است عنايات لازمه را به پيشنهاد هايي كه بعرض رسيد مبذول فرماييد.
باسپاس ، كاوه آهنگر
مدير عامل شركت علمي پژوهشي صنعتي دانشكاوان
شماره ثبت : 1۲10
|
+| نوشته شده توسط
کاوه آهنگر در شنبه بیست و دوم مهر 1385
|
